Trang phục từ năm 75

Từ sau năm 1975 bắt đầu thời kỳ trang phục Việt Nam biến đổi. Mốt thế giới xâm nhập vào thị trường may mặc Việt Nam. Những người may mặc Việt Nam chắt lọc cái đẹp trong trang phục thế giới, kết hợp với những tinh hoa văn hóa dân tộc, đã tạo ra những kiểu quần áo vừa hợp thời trang Việt Nam, vừa theo sát được những biến đổi của mốt thế giới.
Hỏi: Tuổi học đường chúng em muốn biết thêm về lai lịch và biến tấu của chiếc áo dài – một trang phục thân quen của nữ sinh?
Đáp: Giữa các kiểu trang phục dân tộc phụ nữ châu A: Trung Quốc, Thái Lan, Ấn Độ, Triều Tiên, Nhật Bản… chiếc áo dài Việt Nam nổi bật lên ở sự giản dị mà vẫn yêu kiều, thướt tha mà kín đáo, đậm nét tâm hồn Việt Nam.
Khởi nguồn của chiếc áo dài
Thời xa xưa, trang phục chính của phụ nữ Việt Nam là yếm và váy. Ngày lễ hội các bà, các chị khoác thêm cái áo “tứ thân”. Áo dài gần chấm gót. Hai mảnh trước dài bằng nhau, thường không cài cúc mà buộc hai vạt với nhau kết thành một múi ngang bụng, vừa tạo dáng cho áo vừa để trang trí lam nổi bật cái eo “thắt đáy lưng ong”. Quan niệm về cái đẹo của các cụ thời này là sự “bay bổng” của áo, “mớ ba, mớ bảy”, (ba lớp áo hoặc bảy lớp áo với các màu khác nhau khoác chồng lên nhau. Khi bước đi các tà áo bay để lộ hoà sắc nhiều màu) kết hợp với tóc “đuôi gà” rẽ ngôi giữa, răng đen hạt huyền, yếm thắm, môi đỏ, chân đi hài gấm, đầu đội nón quai thao… Cách trang phục đó đã chiếm lĩnh một thời gian dài. Về sau trên các tranh dân gian thấy xuất hiện áo “cô tố nữ”.
Khác áo tứ thân, trên áo “cô tố nữ” mảnh trước đã được “can” lại với nhau thành một “tấm “ duy nhất.
Đến những năm 30 áo được cải tiến thêm một bước: ôm sát thân mình hơn nhằm phô ra, dù còn dè dặt, những gì mà chiếc áo “cô tố nữ” cố tình giấu giếm trong khổ rộng thùng thình.
Sau những năm 30, chiếc áo dài tân thời được cải tiến theo hai hướng chính. Hoặc chắp vào chiếc áo dài tân thời một số chi tiết từ trang phục châu u hiện đại. Ví dụ, vai bồng, cổ lá sen, hoặc áo sơ mi, ống tay loe miệng… Hoặc cải biên áo dài cổ truyền vừa đủ độ để lộ mặt tôn được cơ thể người mặc áo, nhưng mặt khác vẫn giữ được tinh thần Việt Nam. Cổ áo quá cao của “cô tố nữ” được hạ xuống cho xinh xắn hơn để cho khối cổ nuột nà của cô gái tân thời được phô ra rõ hơn.